Nỗi sợ khi bắt đầu thường không xuất hiện một cách rõ ràng. Bạn không hoảng loạn, không né tránh công khai, thậm chí vẫn nói với bản thân rằng “việc này quan trọng”. Nhưng khi đến lúc hành động, bạn dừng lại.

Điều khiến nhiều người bối rối là họ không hiểu mình đang sợ điều gì. Họ cho rằng mình thiếu động lực, thiếu kỷ luật hoặc chưa đủ quyết tâm. Thực tế, nỗi sợ khi bắt đầu là một phản ứng tâm lý phổ biến, đặc biệt khi bạn đối diện với việc có ý nghĩa lớn đối với bản thân.

Bài viết này giúp bạn nhận diện nỗi sợ khi bắt đầu đến từ đâu, và vì sao việc hiểu đúng nỗi sợ này là bước đầu tiên để bạn có thể hành động.

NỖI SỢ KHI BẮT ĐẦU THỰC SỰ LÀ GÌ?

Đó không phải nỗi sợ cụ thể, mà là sự mơ hồ

Khác với sợ độ cao hay sợ rủi ro vật lý, nỗi sợ khi bắt đầu thường không có hình dạng rõ ràng. Nó là cảm giác bất an khi bạn chưa biết kết quả sẽ ra sao, mình sẽ làm được đến đâu, và người khác sẽ nhìn nhận thế nào.

Não bộ có xu hướng tránh những tình huống thiếu chắc chắn. Vì vậy, “chưa bắt đầu” đôi khi được xem là lựa chọn an toàn hơn “bắt đầu nhưng chưa biết điều gì sẽ xảy ra”.

VÌ SAO NỖI SỢ NÀY THƯỜNG DẪN ĐẾN TRÌ HOÃN?

Trì hoãn là cách não bảo vệ bạn khỏi áp lực

Khi bạn đối diện với một việc quan trọng, não bộ phải xử lý cùng lúc nhiều rủi ro: thất bại, bị đánh giá, lãng phí công sức. Để giảm căng thẳng tức thời, não chọn cách trì hoãn.

Điều này giải thích vì sao bạn vẫn làm được những việc nhỏ, nhưng lại chùn bước trước những việc có ý nghĩa lâu dài.

Sợ thất bại không phải nỗi sợ duy nhất

Ngoài sợ thất bại, nhiều người còn sợ:

• làm chưa đủ tốt

• kết quả không xứng đáng với nỗ lực

• không còn đường lui nếu đã bắt đầu

Những nỗi sợ này thường chồng lên nhau, tạo thành cảm giác nặng nề khiến bạn đứng yên.

NỖI SỢ KHÔNG HOÀN HẢO KHIẾN BẠN KHÔNG DÁM BẮT ĐẦU

Khi tiêu chuẩn ban đầu quá cao

Nhiều người chỉ cho phép mình bắt đầu khi cảm thấy đủ giỏi, đủ sẵn sàng. Nhưng chính tiêu chuẩn cao này khiến nỗi sợ tăng lên, vì bất kỳ hành động nào cũng có nguy cơ “chưa đạt”.

Theo cuốn Bắt đầu để chiến thắng (Start With No) của David Kadavy, rất nhiều người không thể bắt đầu vì họ tin rằng bước đầu tiên phải phản ánh đúng năng lực của mình. Khi điều đó không xảy ra, họ chọn không làm gì cả.

ĐỐI DIỆN NỖI SỢ KHI BẮT ĐẦU NHƯ THẾ NÀO?

Đừng cố loại bỏ nỗi sợ trước khi hành động

Nỗi sợ không biến mất chỉ vì bạn suy nghĩ thêm. Trong nhiều trường hợp, nó chỉ giảm xuống sau khi bạn đã có hành động thực tế. Việc chờ hết sợ mới bắt đầu thường khiến bạn chờ rất lâu.

Hạ thấp yêu cầu cho bước đầu tiên

Thay vì hỏi “làm sao để làm cho tốt?”, hãy hỏi:

• Bước nhỏ nhất tôi có thể làm ngay là gì?

• Việc này có thể tệ đến mức nào nếu tôi chỉ làm thử?

Khi bước đầu đủ nhỏ, não bộ sẽ bớt phản kháng, và nỗi sợ giảm dần.

BẮT ĐẦU KHI CÒN SỢ KHÔNG PHẢI LÀ YẾU ĐUỐI

Sợ cho thấy việc bạn sắp làm là quan trọng

Nỗi sợ khi bắt đầu thường xuất hiện trước những việc có ý nghĩa với bạn. Nếu việc đó không quan trọng, bạn sẽ không sợ. Nhìn theo cách này, nỗi sợ không phải dấu hiệu cần dừng lại, mà là dấu hiệu bạn đang đứng trước điều đáng làm.

Hành động nhỏ giúp bạn lấy lại cảm giác kiểm soát

Khi bạn bắt đầu, dù rất nhỏ, bạn chuyển từ trạng thái tưởng tượng sang trải nghiệm thực tế. Chính trải nghiệm này giúp não bộ cảm thấy an toàn hơn và cho phép bạn tiếp tục.

KẾT BÀI

Nỗi sợ khi bắt đầu không phải là thứ cần loại bỏ bằng ý chí. Nó là phản ứng tự nhiên khi bạn đối diện với điều quan trọng và chưa chắc chắn. Cách vượt qua không nằm ở việc ép mình mạnh mẽ hơn, mà ở việc bắt đầu đủ nhỏ để nỗi sợ không còn chi phối bạn.

Nếu bạn muốn hiểu sâu hơn về vì sao con người sợ bắt đầu, sợ không hoàn hảo và cách những người sáng tạo vẫn hành động dù còn sợ, cuốn Bắt đầu để chiến thắng của David Kadavy là một nền tảng rất đáng đọc.

Happy Live Team

Nguồn: Trích dẫn sách “Bắt đầu để chiến thắng” của David Kadavy

Có thể bạn quan tâm: BẮT ĐẦU ĐỂ CHIẾN THẮNG

Khám phá sức mạnh sáng tạo tiềm ẩn bên trong bạn: Bắt đầu từ trái tim, Chiến thắng trong hành động

ĐẶT SÁCH NGAY