Thao túng thị trường chứng khoán thường xuất hiện ở những thị trường sơ khai, mới hình thành khi mà tâm lý đám đông còn chi phối xu thế đầu tư
Thao túng thị trường chứng khoán thường xuất hiện ở những thị trường sơ khai, mới hình thành khi mà tâm lý đám đông còn chi phối xu thế đầu tư, đồng thời hành lang pháp lý còn chưa rõ ràng, chặt chẽ để quản lý.
Một nhóm các nhà đầu tư thường lợi dụng điều đó để thông đồng liên kết với nhau, tập trung vào một số mã cổ phiếu nhất định, tạo ra cung cầu ảo (tự mua tự bán) để thu hút các nhà đầu tư khác trên thị trường cùng tham gia mua bán mã cổ phiếu đó. Những lần tạo ra giá lên, giá xuống được gọi là sóng chứng khoán. Khi giá cổ phiếu lên cao, họ sẽ bán tháo để thu lợi nhuận.
Những chiêu trò làm giá chứng khoán của đội lái
Ảnh minh họa
Cách thức làm giá của “đội lái” được đơn giản hóa như sau:
Phân chia nhau tìm kiếm các mã cổ phiếu hội tụ đủ yếu tố “thiên thời, địa lợi” với các yếu tố đánh giá như: giá thấp, thông tin hỗ trợ không minh bạch, hoạt động trong ngành tương đối hấp dẫn, số lượng niêm yết và khối lượng giao dịch chưa cao. Đặc biệt, cổ phiếu niêm yết phải tập trung, ít bị chia tách.
Sau đó, tạo ra “nhân hòa” bằng cách tạo ra cung cầu ảo đối với mã cổ phiếu đó. Thông thường “đội lái” sẽ tìm cách thỏa thuận ngầm với ban lãnh đạo công ty phát hành, và các cổ đông lớn nắm giữ nhiều cổ phiếu với các yêu cầu để “đội lái” thực hiện phương án tạo sóng giả. Ban lãnh đạo được yêu cầu đưa ra các thông tin đúng thời điểm có lợi cho phương án làm giá, trong khi cổ đông lớn được yêu cầu không xả hàng vào thời điểm đẩy giá lên và phối hợp tham gia đẩy giá chứng khoán. Một vài môi giới chứng khoán tại các công ty chứng khoán uy tín cũng được đưa vào đường dây này với nhiệm vụ tung các tin đồn, tư vấn hoặc đưa ra các dự báo có lợi theo kịch bản của “đội lái”. Sự kết hợp của các nhân tố này diễn ra cực kỳ bí mật, đảm bảo không có thông tin rò rỉ ra ngoài. Chính vì vậy, cũng chỉ một số người nhất định trong “đội lái” mới được biết và thực hiện các giao dịch ngầm này.
Sau khi đã chuẩn bị đủ các yếu tố cần thiết, “đội lái” bắt đầu tạo sóng.
Đầu tiên, thực hiện các biện pháp để dìm giá xuống: Yêu cầu ban lãnh đạo công ty chuyển nhượng một số lượng cổ phiếu nhất định để làm mồi nhử. Có thể sử dụng lượng cổ phiếu được chuyển nhượng đem bán ra thị trường để dìm giá xuống thấp hơn hoặc thực hiện chiến thuật gom mua vào một ít tạo cầu ảo rồi bắt đầu dìm giá… Khi giá ở mức thích hợp bắt đầu chuyển sang giai đoạn 2.
Giai đoạn 2: Tập trung dìm giá cổ phiếu để gom hàng. “Đội lái” sẽ tăng cung hoặc gom cổ phiếu tùy theo thị trường nhằm chỉ cho giá đi ngang lình xình trong khu vực nhất định. Giá và khối lượng cổ phiếu cứ như vậy một thời gian khá dài đến khi đội lái tạm gom đủ hàng sẽ bắt đầu giai đoạn 3.
Giai đoạn 3: Tập trung đẩy giá lên: “đội lái” sẽ cài người của mình lên các diễn đàn thậm chí liên kết với doanh nghiệp đưa các tin tốt (báo cáo lợi nhuận,kết quả kinh doanh tốt, chiếm lĩnh được thị trường…) về cổ phiếu mình đang làm giá để hút nhà đầu tư chú ý và có động thái mua vào giúp tăng cầu giảm cung.
Do “đội lái” đã nắm giữ được lượng cổ phiếu khá lớn từ khi mua gom ở vùng giá thấp nên lượng cung trên sàn sẽ không còn nhiều, kết hợp thêm các “thông tin tốt” đã được tung ra và động thái đặt mua cổ phiếu với số lượng lớn với giá cao liên tục đẩy giá lên trần sẽ khiến các nhà đầu tư khác đổ tiền vào mua theo. Đến khi đạt trần sẽ duy trì dư mua trần bằng cách tiếp tục đổ lệnh lớn để tạo cảm giác nhưng thực chất là cầu ảo vì biết đặt lệnh cũng không khớp. Nhiều nhà đầu tư khác thấy cổ phiếu mình lên trần sẽ xả hàng (nhưng sẽ không nhiều) hoặc tiếp tục nắm giữ nên tầm 2 ngày sau là đã hết hàng để bán.
Giai đoạn cuối cùng: xả hàng! Tâm lý nhà đầu tư là muốn mua sớm để tránh T+3 và do vậy rất muốn gom được được hàng khi nhìn thấy cổ phiếu đang “hot”. Muốn như vậy phải đặt lệnh sớm với giá trần, khi đó các “đội lái” lại bắt đầu xả dần cổ phiếu mình nắm giữ cho những người này. Cứ rải dần ra để xả khi nào đến ngày then chốt. Vào ngày then chốt thì có 2 kịch bản xảy ra: sau nhiều phiên tăng giá thì không giữ được giá dư mua trần từ đầu phiên mà chỉ còn tăng nhưng không đạt trần. Đây là tín hiệu không lành, các nhà đầu tư nhỏ lẻ sẽ lập tức bán ra ngay nhưng vẫn chậm thua đội lái một nhịp và kết thúc ngày hôm đó giá sẽ rớt thảm ở mức sàn hoặc gần sàn. Kịch bản khác, dư mua giá trần rất lớn nhưng sau đó hủy lệnh và bắt đầu xả tràn lan bất chấp giá đặt bán đưa cổ phiếu về giá sàn và dư bán không ai mua.
Kết quả, “đội lái”, các cổ đông lớn hay cả nhóm lãnh đạo công ty sẽ kịp thời xả hàng và kiếm bộn tiền. Các nhà đầu tư nhỏ lẻ do ăn theo nên thường vào sóng chậm nhịp, rút ra muộn hơn hoặc không kịp rút ra và mắc kẹt với lượng cổ phiếu bán không ai mua. Lợi nhuận “đội lái” kiếm được có thể lên tới 20-30% trong một tuần. Chính vì lợi nhuận “khủng” như vậy, nhiều biện pháp quản lý đã được đặt ra nhưng vẫn không làm chùn tay “đội lái”.
Nhìn một cách khách quan, hoạt động của “đội lái” cũng có mặt tích cực của nó. Đó là tạo ra một không khí giao dịch sôi động trên thị trường tăng mức độ hấp dẫn của thị trường chứng khoán. Chính những con sóng do “đội lái” tạo ra đã mang lại lợi nhuận cho nhiều nhà đầu tư và góp phần tăng thanh khoản cho thị trường.
Những rủi ro khi đi cùng đội lái
Trong giai đoạn thị trường chứng khoán sôi động, tầm ảnh hưởng của “đội lái” lớn đến nỗi mà ngay cả môi giới chuyên nghiệp của các công ty chứng khoán cũng phải săn lùng thông tin mã nào sắp bị làm giá, lấy đó làm “mã chứng khoán hot” tư vấn cho khách hàng của mình.
Phân tích kỹ thuật trong giai đoạn này gần như không có tác dụng. Hầu hết các nhà đầu tư muốn “ăn” được thì buộc phải tìm kiếm sóng và nhảy theo sóng của “đội lái”. Các nhà đầu tư túm tụm với nhau tại sàn giao dịch mỗi buổi sáng chỉ quanh quẩn chuyện hôm nay mã nào được đánh lên hay đánh xuống mà gần như không hề quan tâm đến hoạt động của công ty đó như thế nào. Vậy mà, đa số đánh cổ phiếu vẫn thắng lớn. Vì vậy, biết là nhảy sóng lắm rủi ro nhưng hầu như các nhà đầu tư đều rất ưa thích kiểu đầu cơ này.
Ngay cả “đội lái” cũng có rủi ro
Thông thường, giá đẩy lên được thống nhất trong nội bộ “đội lái” và họ tạo ra cái bẫy để dụ các nhà đầu tư nhỏ lẻ bám đuôi lao vào. Tuy nhiên, do thị trường ảm đạm, giá vẫn chưa lên đến điểm kỳ vọng, thị trường rung lắc thì ngay lập tức các nhà đầu tư nhỏ lẻ ồ ạt bán tháo. “Đội lái” lúc này có ba đầu sáu tay cũng không đỡ nổi và mắc kẹt với đống cổ phiếu giá cao trong cái bẫy do chính mình giăng ra.
Điểm mua “pocket pivot”, hay “mua khi còn trong túi” là một chỉ báo sớm về khả năng có điểm mua phá vỡ nền giá. Điểm pocket pivot được thiết kế để tìm kiếm các điểm pivot có thể mua trước ở bên trong nền giá.
Rất nhiều người chỉ bắt đầu quan tâm đến tài chính cá nhân khi gặp khó khăn về tiền. Trước đó, các quyết định chi tiêu và tiết kiệm thường được đưa ra một cách cảm tính, thiếu định hướng dài hạn. Đây là lý do vì sao những sai lầm tài chính lặp đi lặp lại, bất kể mức thu nhập. Những lời khuyên tài chính cá nhân ai cũng nên biết không nhằm mục tiêu làm giàu nhanh, mà giúp mỗi người tránh các cạm bẫy phổ biến, xây dựng nền tảng tiền bạc ổn định và bền vững hơn. Khi hiểu đúng những nguyên tắc cốt lõi này, việc quản lý tiền trở nên đơn giản, thực tế và phù hợp với cuộc sống lâu dài.
Làm việc nhiều hơn, thu nhập cao hơn nhưng cảm giác thiếu tiền vẫn không thay đổi là trải nghiệm rất phổ biến trong đời sống hiện đại. Không ít người rơi vào trạng thái làm nhiều tiền nhưng vẫn thiếu, dù đã cố gắng tiết kiệm và kiểm soát chi tiêu. Điều này thường gây ra cảm giác mệt mỏi, hoài nghi và áp lực tài chính kéo dài. Thực tế, vấn đề hiếm khi nằm ở số tiền bạn kiếm được, mà nằm ở cách dòng tiền được tổ chức và hành vi chi tiêu được hình thành. Khi thu nhập tăng nhưng cấu trúc tài chính cá nhân không thay đổi, tình trạng thiếu tiền gần như là điều tất yếu.
Nhiều người quản lý tiền rất chăm chỉ: ghi chép chi tiêu, hạn chế mua sắm, thậm chí lập ngân sách chi tiết mỗi tháng. Thế nhưng kết quả vẫn không thay đổi, tiền vào bao nhiêu thì hết bấy nhiêu, gần như không bao giờ dư. Câu hỏi “vì sao quản lý tiền mãi không dư” không xuất phát từ thiếu kỷ luật, mà thường đến từ việc hiểu sai bản chất của quản lý tiền. Khi chỉ tập trung vào kiểm soát bề mặt mà bỏ qua cấu trúc dòng tiền và yếu tố tâm lý phía sau, mọi nỗ lực quản lý đều trở nên mệt mỏi và kém hiệu quả. Vấn đề không nằm ở việc bạn quản lý chưa đủ chặt, mà ở chỗ bạn đang quản lý sai trọng tâm.
Nhiều người vẫn nghĩ tiết kiệm tiền là việc cắt giảm chi tiêu hoặc sống kham khổ để dành dụm. Chính cách hiểu này khiến việc tiết kiệm trở nên áp lực và khó duy trì lâu dài. Trên thực tế, tiết kiệm tiền thông minh không bắt đầu từ việc bớt chi, mà bắt đầu từ cách bạn hiểu và tổ chức dòng tiền của mình. Khi tiết kiệm được đặt đúng vị trí trong hệ thống tài chính cá nhân, nó không làm giảm chất lượng sống mà ngược lại còn tạo ra cảm giác an toàn và chủ động. Hiểu đúng về tiết kiệm tiền thông minh là bước nền tảng để xây dựng một đời sống tài chính bền vững.
Rất nhiều người gặp khó khăn tài chính dù thu nhập không thấp, trong khi số khác lại duy trì được sự ổn định dù không quá dư dả. Sự khác biệt này hiếm khi nằm ở kiến thức hay cơ hội, mà thường bắt nguồn từ mối quan hệ với tiền bạc. Cách một người nhìn nhận, cảm nhận và phản ứng với tiền sẽ quyết định cách họ chi tiêu, tiết kiệm và đưa ra các quyết định tài chính quan trọng. Khi mối quan hệ này thiếu lành mạnh, tiền trở thành nguồn áp lực thường trực. Khi nó được xây dựng đúng, tiền trở thành công cụ phục vụ cuộc sống. Hiểu rõ mối quan hệ với tiền bạc là bước nền tảng nhưng thường bị bỏ qua trong tài chính cá nhân.
Hệ thống đầu tư Mark Minervini – Mục tiêu của quy trình sàng lọc SEPA là tìm ra những cổ phiếu có tiềm năng tăng trưởng đột phá, được các tổ chức lớn mua vào mạnh mẽ, và đang hình thành sự mất cân bằng cung – cầu rõ rệt, mở ra cơ hội bứt phá nhanh chóng khi dự báo lợi nhuận liên tục được điều chỉnh tăng.
Cách kiếm lợi nhuận 18.000% – Giống như nhiều nhà đầu cơ khác, rất nhiều lần tôi đã không có đủ sự kiên nhẫn để chờ đợi một điều chắc chắn. Tôi muốn lúc nào cũng có đúng cổ phiếu và có lãi. Bạn có thể tự hỏi “Tại sao với tất cả kinh nghiệm của mình, tôi lại cho phép bản thân làm điều ngu ngốc đó? Câu trả lời vì chúng ta đều là con người và ai cũng bị mắc kẹt trong yếu điểm đó.